Gemeente Tilburg aansprakelijk voor fietsongeval door slecht zichtbare biggenruggen

Een fietser rijdt in het donker over een kruising. Het regent en het is niet duidelijk waar het fietspad aan de overkant begint. Wanneer de fietser naar het fietspad stuurt, botst zij tegen lage betonnen verhogingen die nauwelijks opvallen. Het gevolg: een val en letsel.

Wie is in zo’n situatie aansprakelijk? De fietser zelf, omdat zij niet op de juiste plek reed, of de gemeente, omdat de weg onvoldoende veilig was ingericht?

In een uitspraak van 21 juli 2026 oordeelde het gerechtshof ’s-Hertogenbosch dat de gemeente Tilburg aansprakelijk is voor het ongeval. De slecht zichtbare betonnen verhogingen en de onduidelijke inrichting van de kruising speelden daarbij een belangrijke rol.

Hoe kon het fietsongeval gebeuren?

De fietser stak ’s nachts, terwijl het regende, een kruising over. Daarbij kwam zij op de rijbaan terecht. Toen zij vervolgens richting het fietspad aan de overkant stuurde, botste zij tegen betonnen verhogingen tussen de rijbaan en het fietspad.

Deze lage betonnen verhogingen worden ook wel biggenruggen genoemd. Ze dienen onder meer om verschillende verkeersstromen van elkaar te scheiden.

Door de botsing viel de fietser en liep zij letsel op. De gemeente vond dat de fietser zelf onvoldoende voorzichtig was geweest. Zij had volgens de gemeente moeten stoppen en had bovendien een deel van de weg gebruikt waarop zij als fietser niet mocht rijden.

Het hof vond dat deze omstandigheden niet doorslaggevend waren. De gemeente moest bij de inrichting van de weg ook rekening houden met verkeersdeelnemers die door een vergissing op het verkeerde deel van de weg terechtkomen.

Dat betekent niet dat het verkeersgedrag van een slachtoffer nooit van belang is. In deze zaak woog het hof de omstandigheden echter anders dan de gemeente had bepleit.

Waarom waren de biggenruggen onvoldoende veilig?

Een gemeente moet ervoor zorgen dat de wegen die zij beheert voldoende veilig zijn. Als een weg niet aan de veiligheidseisen voldoet en daardoor een ongeval veroorzaakt, kan de gemeente aansprakelijk zijn.

Dit wordt ook wel aansprakelijkheid voor een gebrekkige weg genoemd. De juridische grondslag daarvoor staat in artikel 6:174 van het Burgerlijk Wetboek.

Bij de beoordeling kijkt de rechter onder meer naar het gevaar dat de weg oplevert, de kans op een ongeval en de maatregelen die redelijkerwijs mogelijk zijn om dat gevaar te voorkomen.

In deze zaak waren de biggenruggen niet per definitie ongeschikt. Volgens de verkeersdeskundige konden zij worden gebruikt om de rijbaan en het fietspad van elkaar te scheiden. Het probleem zat vooral in hun zichtbaarheid.

De betonnen verhogingen waren ten tijde van het ongeval grijs en niet wit of zwart-wit gemarkeerd. Daardoor vielen ze onvoldoende op. Het donker en de regen maakten het voor de fietser nog moeilijker om de obstakels tijdig te zien.

Volgens de verkeersdeskundige konden de biggenruggen beter zichtbaar worden gemaakt door de randen wit of zwart-wit te schilderen. Dat was een relatief eenvoudige en goedkope maatregel.

Het hof vond het risico op een botsing en ernstig letsel voldoende groot om van de gemeente te verlangen dat zij deze veiligheidsmaatregel nam. Omdat de verhogingen onvoldoende zichtbaar waren en het gevaar betrekkelijk eenvoudig kon worden beperkt, oordeelde het hof dat de weg gebrekkig was.

Ook de inrichting van de kruising schoot tekort

Niet alleen de biggenruggen speelden een rol. Ook de manier waarop de kruising was ingericht, was volgens het hof onvoldoende duidelijk.

Op de kruising ontbraken zogenoemde kanalisatiestrepen. Dat zijn wegmarkeringen die fietsers en voetgangers helpen om de juiste route over een kruising te volgen.

Volgens de verkeersdeskundige hadden deze markeringen de fietser naar het fietspad aan de overkant kunnen leiden. Ook ontbrak asmarkering, die kan helpen om de rijrichting en de indeling van de weg duidelijker te maken.

Daardoor was voor de fietser onvoldoende duidelijk hoe zij de kruising moest oversteken en waar het fietspad begon.

Het hof betrok deze gebreken bij zijn oordeel over de veiligheid van de weg. De gemeente had dus niet alleen aandacht moeten besteden aan de zichtbaarheid van de betonnen obstakels, maar ook aan een duidelijke en veilige geleiding van fietsers over de kruising.

Is de gemeente altijd aansprakelijk als een fietser valt?

Nee. Een val op de openbare weg betekent niet automatisch dat de gemeente aansprakelijk is. Er moet worden beoordeeld of de weg, gelet op de omstandigheden, voldoende veilig was ingericht en of het gebrek de schade heeft veroorzaakt.

Ook het gedrag van de fietser kan een rol spelen bij de verdeling van de schade.

In deze zaak bleef de gemeente aansprakelijk voor het ongeval. Wel was eerder al geoordeeld dat de fietser zelf ook een aandeel had in het ontstaan daarvan. Het hof beoordeelde in deze procedure niet opnieuw hoe de schade tussen de betrokken partijen moest worden verdeeld.

Dat onderscheid is belangrijk: aansprakelijkheid betekent niet zonder meer dat de gemeente alle schade moet vergoeden. Als er sprake is van eigen schuld kan het zijn dat het slachtoffer een deel van de schade zelf moet dragen.

Wil je meer weten over eigen schuld, lees dan deze blog over eigen schuld.  Eigen schuld bij schade (artikel 6:101 BW)

Wat betekent deze uitspraak voor slachtoffers van een fietsongeval?

De uitspraak laat zien dat de inrichting van een weg en de zichtbaarheid van obstakels van belang kunnen zijn bij de beoordeling van een fietsongeval.

Een gemeente moet niet alleen rekening houden met verkeersdeelnemers die de bedoelde route volgen. Ook voorzienbare vergissingen en onverwachte verkeersbewegingen kunnen relevant zijn bij de vraag of een weg voldoende veilig is.

Heeft u letsel opgelopen doordat u met uw fiets tegen een slecht zichtbaar obstakel bent gereden of doordat een kruising onduidelijk was ingericht? Dan kan het zinvol zijn om te laten onderzoeken of de wegbeheerder aansprakelijk is.

Daarbij kunnen onder meer foto’s van de ongevalslocatie, de weersomstandigheden, de zichtbaarheid van het obstakel en de inrichting van de weg van belang zijn. Of de gemeente daadwerkelijk aansprakelijk is, hangt af van de omstandigheden van het concrete geval.

Wil je meer weten over aansprakelijkheid van de wegbeheerder, lees dan deze blog over wegbeheerdersaansprakelijkheid.  Aansprakelijkheid van de wegbeheerder

Klik hier voor de volledige uitspraak van het gerechtshof ‘s-Hertogenbosch van 21 juli 2026 (ECLI:NL:GHSHE:2026:1918).

Vragen?

Heeft u vragen of zoekt u een advocaat die is gespecialiseerd in  aansprakelijkheidsrecht, letselschade en verzekeringsrecht? Neem vrijblijvend contact op. Schaderecht Advocatuur is een advocatenkantoor gespecialiseerd in aansprakelijkheid, letselschade en verzekeringsrecht.

Schaderecht Advocatuur | info@schaderecht.nl | 085 800 8080 |  Jansbuitensingel 7, 6811 AA Arnhem